Janusz Wilczyński

Janusz Wilczyński (1938-2015) był polskim fizykiem eksperymentalnym, specjalizującym się w fizyce jądrowej. Urodził się w Gnieźnie, a zmarł w Warszawie. Studia ukończył na Uniwersytecie Jagiellońskim w 1961 roku i rozpoczął tam pracę. Odbywał staże w Zjednoczonym Instytucie Badań Jądrowych w Dubnej oraz w Instytucie Nielsa Bohra w Kopenhadze. Doktorat uzyskał w 1967 roku, habilitację w 1976, a tytuł profesora w 1981. Pracował m.in. w Instytucie Fizyki Jądrowej w Krakowie i Instytucie Badań Jądrowych w Świerku, a badania prowadził także w ośrodkach w Orsay, Groningen, East Lansing i Berkeley.

Jego badania dotyczyły mechanizmów oddziaływania jąder atomowych, reakcji głęboko nieelastycznych, niekompletnej fuzji oraz sił dyssypacyjnych w materii jądrowej. Wprowadził pojęcia siły kontaktowej i krytycznego momentu pędu, a jego interpretacja reakcji głęboko nieelastycznych jest znana jako diagram Wilczyńskiego. Był współautorem modelu „Fusion by Diffusion”, stosowanego do opisu produkcji pierwiastków superciężkich, oraz autorem ponad 160 publikacji naukowych. Otrzymał m.in. nagrodę im. Wojciecha Rubinowicza, Złoty Krzyż Zasługi i Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski.

Na podstawie artykułu „Janusz Wilczyński” z polskiej Wikipedii, licencja CC BY-SA 4.0. Opis udostępniamy na tej samej licencji.